Fransa’da lise ve üniversite öğrencilerinin başlattığı protestolar, sendikaların, Sarı Yelekliler hareketinin ve çeşitli siyasi grupların katılımıyla ülke çapında büyük bir toplumsal harekete dönüştü.

17 Ekim Cumartesi günü düzenlenen gösterilerde, Genel İş Konfederasyonu (CGT) ülke genelinde 500 binden fazla kişinin sokaklara çıktığını açıkladı.

Fransız gazetesi Le Monde’un canlı yayınla aktardığı gelişmelere göre Paris, Lille, Lyon, Marsilya, Bordeaux, Rennes ve Toulouse’da kitlesel gösteriler düzenlendi. Birçok kentte yürüyüşler barışçıl biçimde devam ederken, bazı bölgelerde güvenlik güçleriyle göstericiler arasında sert çatışmalar yaşandı.

Paris’te 163 gözaltı, mağazalar yağmalandı

Başkent Paris’te Cumhuriyet Meydanı (Place de la République) çevresinde sabah saatlerinden itibaren polisle göstericiler arasında çatışmalar yaşandı.

Sébastopol Bulvarı’nda barikatlar kuruldu, Monoprix ve McDonald’s mağazaları tahrip edilerek yağmalandı. Polis, kalabalığı dağıtmak için yoğun biçimde göz yaşartıcı gaz kullandı.

Paris Emniyet Müdürlüğü, saat 15.30 itibarıyla 163 kişinin gözaltına alındığını duyurdu.

Kentte Élysée Sarayı’na doğru ilerlemeye çalışan izinsiz bir gösterici grubunun da polis tarafından dağıtıldığı açıklandı.

Buna karşılık Cumhuriyet Meydanı’ndan Clichy Meydanı’na ilerleyen ana yürüyüş kolunda gösterilerin büyük ölçüde barışçıl geçtiği bildirildi.

Paris Belediye Başkanı Emmanuel Grégoire, kamu mallarına zarar verilmesini kınarken, göstericilerin büyük çoğunluğunun barışçıl biçimde yürümek istediğini vurguladı. Grégoire, protestoculara yönelik polis şiddetinin de kabul edilemeyeceğini belirtti.

Lille’de belediye binası basıldı, Lyon’da turizm ofisi ateşe verildi

Lille kentinde göstericiler belediye binasının cam kapılarını kırarak içeri girdi. Binanın bazı bölümleri tahrip edilirken, olay yerine müdahale eden polis ekipleri göstericileri uzaklaştırdı.

Lyon’da ise Bellecour Meydanı’ndaki turizm ofisi ateşe verildi. Yangın nedeniyle yoğun duman yükselirken, itfaiye ekipleri bölgeye ulaşmakta güçlük çekti.

Kent merkezindeki birçok mağaza da tahrip edildi. Polis, göstericileri dağıtmak için tazyikli su ve gaz bombaları kullandı.

Lyon Emniyet Müdürlüğü, saat 16.00 itibarıyla kentteki gösterilere 20 bin kişinin katıldığını açıkladı.

Toulouse’da 32 bin gösterici, dört yaralı

Toulouse’da valiliğin açıklamasına göre 32 bin kişi gösterilere katıldı.

Kent merkezinde polisle göstericiler arasında çıkan çatışmalarda dört kişi yaralandı.

Bordeaux’da ise göstericiler belediye binasına yöneldi. Güvenlik güçleri binaya yaklaşılmasını önlemek için tazyikli su kullandı.

Valilik, Bordeaux’daki resmî yürüyüşe 7 bin kişinin katıldığını açıklarken, göstericiler bu sayının gerçeği yansıtmadığını savundu.

Rennes kentinde de en az 10 bin kişinin katıldığı yürüyüşün ardından çatışmalar çıktı. Göstericiler polise kaldırım taşları ve havai fişeklerle karşılık verirken, güvenlik güçleri göz yaşartıcı gaz ve tazyikli su kullandı.

Öğrenciler eğitimdeki kesintilere ve gelecek kaygısına karşı sokakta

Protestoların merkezinde lise ve üniversite öğrencilerinin eğitim sistemine yönelik tepkileri bulunuyor.

Öğrenciler, eğitim bütçesindeki kesintilere, üniversiteye giriş sistemi Parcoursup’a ve gençlerin taleplerinin hükümet tarafından dikkate alınmamasına karşı çıkıyor.

Paris’te gösterilere katılan Sorbonne Üniversitesi öğrencisi Flavio Ferraro, hükümetin gençlerin taleplerini bir ergenlik tepkisi olarak değerlendirdiğini belirterek öğrencilerin ciddiye alınmadığını savundu.

Öğrenci sendikaları, 5 Ekim’de yayımladıkları ve hükümetle müzakerelere temel oluşturmasını istedikleri 10 acil talep için yaklaşık 90 bin imza toplandığını açıkladı.

Lise Öğrencileri Sendikası Başkanı Ryad Rani ve Öğrenci Birliği Sözcüsü Sabrine Kharbach, hareketi Mayıs 1968 protestolarının geleneğiyle ilişkilendirdi.

Öğrenciler, üniversiteye giriş ve yerleştirme sistemi Parcoursup’un kaldırılmasını ve yükseköğretime erişimin güvence altına alınmasını talep ediyor.

Lise öğrencileri, sendikalar, siyasi partiler ve Sarı Yelekliler: Hayat pahalılığı ve polis şiddeti farklı kesimleri birleştirdi

Gösterilere katılanların talepleri eğitim sistemiyle sınırlı kalmadı.

Rouen kentinde lise öğrencileri, sendikalar, siyasi partiler ve Sarı Yelekliler hareketinin üyeleri aynı yürüyüşte buluştu.

Katılımcılar, artan yaşam maliyetlerinden, vergilerden ve satın alma güçlerinin gerilemesinden şikâyet ederken, hükümetin toplumsal taleplere karşı duyarsız kaldığını savundu.

Göstericilerin ortak tepkilerinden biri de polis müdahalelerine yönelikti.

Bordeaux’da protestolara katılan öğrenciler, hükümetin gençlerin taleplerine yanıt vermek yerine güvenlik güçlerini devreye soktuğunu belirtti.

Mélenchon gösterilere katıldı, Le Pen şiddet olaylarını kınadı

Fransa’da 2027 cumhurbaşkanlığı seçimine hazırlanan Boyun Eğmeyen Fransa (LFI) lideri Jean-Luc Mélenchon, Paris’teki gösterilere katıldı.

Mélenchon, medyanın protestolardaki şiddet görüntülerine odaklanarak barışçıl biçimde yürüyen on binlerce kişiyi görmezden geldiğini savundu.

Aşırı sağcı Ulusal Cephe'nin (RN) cumhurbaşkanı adayı Marine Le Pen ise toplumsal taleplerin aşırı sol tarafından istismar edildiğini ileri sürdü.

RN Başkanı Jordan Bardella da sokaklardaki şiddet olaylarını eleştirerek protestocuların çalışan Fransa’yı temsil etmediğini savundu.

Besançon’da binlerce kişi yürüdü

Ülkenin birçok kentinde çatışmalar yaşanırken, Besançon’da en az 5 bin kişinin katıldığı yürüyüş büyük ölçüde barışçıl geçti.

Lise ve üniversite öğrencilerinin yanı sıra çocuklu aileler, yaşlılar ve engelli bireylerin de katıldığı yürüyüşün ardından bazı gençlerle polis arasında gerginlik yaşandı.

Fransa genelindeki protestolar, eğitim politikalarına karşı başlayan gençlik hareketinin hayat pahalılığı, kamu hizmetleri ve polis müdahalelerine yönelik tepkilerle daha geniş bir toplumsal muhalefete dönüştüğünü ortaya koydu.

Kaynak: Le Monde