Kıbrıs

KKTC’de mevduat uçurumu büyüyor

2024’te 175 büyük hesap, 1,26 milyon küçük hesabın toplamı kadar mevduata sahipti; 2026’da fark yaklaşık üç kata çıktı.

KKTC Merkez Bankası’nın 2026 yılı birinci çeyrek bülteni, bankacılık sektöründeki mevduat büyümesinin tüm hesap gruplarına eşit yansımadığını ortaya koydu. Veriler, son iki yılda mevduatın giderek daha yüksek tutarlı hesaplarda yoğunlaştığını gösteriyor.

Mart 2024’te 0-200 bin TL aralığında bulunan 1 milyon 263 bin 358 hesapta toplam 17,4 milyar TL mevduat vardı. Aynı dönemde yalnızca 175 adet 50 milyon TL üzeri hesapta da 17,4 milyar TL mevduat bulunuyordu.

522 büyük hesap, 1,38 milyon küçük hesabın toplam mevduatının yaklaşık üç katına ulaştı

Başka bir ifadeyle, 2024 yılında yalnızca 175 hesapta bulunan mevduat, 1,26 milyon küçük hesabın toplam mevduatına neredeyse eşitti.

İki yıl sonra ise uçurum daha da büyüdü. Mart 2026 itibarıyla 0-200 bin TL aralığındaki 1 milyon 381 bin 615 hesapta toplam 21,3 milyar TL mevduat bulunurken, yalnızca 522 adet 50 milyon TL üzeri hesapta 60,3 milyar TL mevduat toplandı.

Yani 2026’da 522 büyük hesap, 1,38 milyon küçük hesabın toplam mevduatının yaklaşık üç katına (2,83) ulaştı.

KKTC Merkez Bankası 2024 yılı birinci çeyrek bülteni, 'Mevduatın Büyüklüğüne Göre Dağılımı' tablosu ekran görüntüsü.

KKTC Merkez Bankası 2025 yılı birinci çeyrek bülteni, 'Mevduatın Büyüklüğüne Göre Dağılımı' tablosu ekran görüntüsü.

KKTC Merkez Bankası 2026 yılı birinci çeyrek bülteni, 'Mevduatın Büyüklüğüne Göre Dağılımı' tablosunun ekran görüntüsü.

Küçük hesaplar çoğaldı, payları küçüldü

Verilerdeki en dikkat çekici çelişkilerden biri, küçük hesap sayısındaki artışa rağmen bu hesapların toplam mevduattan aldığı payın gerilemesi oldu.

Mart 2024’te 0-200 bin TL aralığında 1 milyon 263 bin hesapta 17,4 milyar TL mevduat bulunuyordu. Bu tutar, aynı dönemdeki 205,4 milyar TL’lik toplam mevduatın yüzde 8,5’ine denk geliyordu.

Mart 2026’da ise bu gruptaki hesap sayısı 1 milyon 381 bine yükseldi. Ancak bu hesaplarda bulunan mevduat 21,3 milyar TL’de kaldı. Aynı dönemde toplam mevduat 394,8 milyar TL’ye çıktığı için, küçük hesapların toplam mevduattaki payı yüzde 5,4’e geriledi.

Yani bankacılık sisteminde daha fazla küçük hesap bulunmasına rağmen, bu hesapların sistemdeki ağırlığı azaldı.

Büyük hesaplar hem çoğaldı hem çok daha hızlı büyüdü

Aynı dönemde 50 milyon TL üzerindeki hesap sayısı 175’ten 522’ye çıktı. Bu hesaplarda tutulan mevduat ise 17,4 milyar TL’den 60,3 milyar TL’ye yükseldi.

Toplam mevduat 205,4 milyar TL’den 394,8 milyar TL’ye çıkarak iki yılda yüzde 92,2 büyüdü. Buna karşılık 50 milyon TL üzerindeki hesaplarda bulunan mevduat 17,4 milyar TL’den 60,3 milyar TL’ye çıkarak yüzde 246 arttı.

Bu tablo, bankacılık sistemindeki büyümenin en güçlü şekilde en büyük hesaplarda toplandığını gösteriyor.

Her 100 TL’nin 15 TL’den fazlası yalnızca 522 hesapta

50 milyon TL üzerindeki hesapların toplam mevduattan aldığı pay da hızlı yükseldi.

Mart 2024’te 17,4 milyar TL’lik büyük hesap mevduatı, 205,4 milyar TL’lik toplam mevduatın yüzde 8,5’ine denk geliyordu. Mart 2025’te 31,3 milyar TL’lik büyük hesap mevduatı, 282,4 milyar TL’lik toplam mevduatın yüzde 11,1’ine çıktı. Mart 2026’da ise 60,3 milyar TL’lik büyük hesap mevduatı, 394,8 milyar TL’lik toplam mevduatın yüzde 15,3’üne ulaştı.

Başka bir ifadeyle, bugün bankacılık sistemindeki her 100 TL mevduatın 15 TL’den fazlası yalnızca 522 hesapta tutuluyor.

Bir tarafta ortalama 15 bin TL, diğer tarafta 115 milyon TL

Mart 2026 verilerine göre 0-200 bin TL grubundaki 1 milyon 381 bin 615 hesapta toplam 21,3 milyar TL mevduat bulunuyor. Bu tutar hesap sayısına bölündüğünde, hesap başına ortalama mevduat yaklaşık 15 bin 400 TL oluyor.

Aynı tarihte 50 milyon TL üzerindeki 522 hesapta toplam 60,3 milyar TL mevduat bulunuyor. Bu tutar 522 hesaba bölündüğünde, hesap başına ortalama mevduat yaklaşık 115,5 milyon TL’ye çıkıyor.

Bu da en büyük hesap grubundaki ortalama bir hesabın, en küçük hesap grubundaki ortalama bir hesaptan yaklaşık 7 bin 500 kat büyük olduğu anlamına geliyor.

Mevduat giderek üst gruplarda toplanıyor

Merkez Bankası verilerine göre Mart 2024’te toplam mevduatın yüzde 62,2’si 1 milyon TL üzerindeki hesaplarda bulunuyordu. Bu oran Mart 2025’te yüzde 68,7’ye, Mart 2026’da ise yüzde 76,8’e yükseldi. Bu hesaplama, 1 milyon TL üzerindeki tüm mevduat gruplarının toplamının genel mevduata oranlanmasıyla yapıldı. 2026’da 1 milyon TL üzerindeki hesaplarda 303,1 milyar TL bulunurken, toplam mevduat 394,8 milyar TL oldu; bu da yüzde 76,8’lik paya karşılık geliyor.

Buna karşılık 1 milyon TL’nin altındaki hesaplarda bulunan mevduatın toplam içindeki payı aynı dönemde yüzde 37,8’den yüzde 23,2’ye geriledi.

Veriler kişi bazlı servet dağılımını doğrudan göstermiyor. 522 hesap içinde büyük şirketlere, kurumlara veya aynı kişi ya da şirkete ait birden fazla hesap bulunabilir. Ancak bankacılık sistemindeki mevduat büyümesinin son iki yılda ağırlıklı olarak yüksek tutarlı hesaplarda yoğunlaştığını ve büyük hesap gruplarının toplam mevduat içindeki payını hızla artırdığını açık biçimde ortaya koyuyor.

Haberde kullanılan milyar TL cinsinden tutarlar, KKTC Merkez Bankası tablolarında “milyon TL” olarak verilen verilerin okunabilirlik amacıyla milyar TL’ye çevrilmiş ve yuvarlanmış halidir.

:
share
Siteyi Telegram'da Paylaşın
Siteyi WhatsApp'ta Paylaşın
Siteyi Twitter'da Paylaşın
Siteyi Facebook'ta Paylaşın