Dünya

ABD Hazinesi İran’ın en büyük dini vakfının yandaşlarını nasıl zenginleştirdiğini açıkladı

ABD Hazine Bakanlığı tarafından bugün yaptırıma tabi tutulan Bonyad Mostazafan Vakfı sadece görünüşte yoksullara ve ezilenlere fayda sağlamakla görevli bir hayır kurumu. ABD'ye göre, vakıf  siyasi müttefikleri ödüllendirmek ve rejim düşmanlarına zulmetmek için kullanılıyor.

ABD Hazinesi, ABD'nin yaptırım listelerine aralarında İran İstihbarat ve Güvenlik Bakanı Mahmoud Alavi’nin de bulunduğu 9 İran vatandaşını ekledi. Ayrıca 47 İran şirketi ile Türkiye ile Almanya'da kurulu 2 şirkete daha yaptırım uyguladı. Toplam 49 şirketin yanı sıra bir kargo gemisi de yaptırıma tabi kılındı.

ABD Hazine Bakanlığı’nın web sitesinde bugün yayınlanan basın açıklamasında, "ABD Hazine Bakanlığı Yabancı Varlıklar Kontrol Dairesi (OFAC) bugün İran'ın Yüksek Lideri [Ayetullah Ali Hamaney] için kilit bir himaye ağı olan İslam Devrimi Mostazafan Vakfı'na (Bonyad Mostazafan) karşı harekete geçti, 160 şirketten oluşan muazzam holding, finans, enerji, inşaat ve madencilik gibi İran ekonomisinin kilit sektörlerinde faaliyet gösteriyor” denildi.

ABD Hazine Bakanlığı’na göre, Bonyad Mostazafan Vakfı görünüşte yoksullara ve ezilenlere fayda sağlamakla görevli bir hayır kurumu iken, İran halkının mülklerini kamulaştırıyor ve dini lider Ayetullah Ali Hamaney tarafından makamını zenginleştirmek, siyasi müttefiklerini ödüllendirmek ve rejimin düşmanlarına zulmetmek için kullanılıyor. 

ABD Hazine Bakanı Steven T. Mnuchin, "İran’ın Yüksek Lideri [Ayetullah Ali Hamaney], müttefiklerini sadaka bahanesi altında ödüllendirmek için Bonyad Mostazafan’ı kullanıyor" dedi ve “Amerika Birleşik Devletleri, rejimin kendi halkına yönelik süregelen baskısını mümkün kılan önemli yetkilileri ve gelir getirici kaynakları hedef almaya devam edecek” ifadelerini kullandı.

Bonyad Mostazafan, İslam Devrimi'nin ardından başlangıçta Bahailer ve Yahudiler gibi dini azınlıklara ait mülkleri de kapsayacak şekilde mülklere el koymak ve bunları yönetmek için yaratıldı. 

Vakıf o zamandan beri Yüce Lider ve yakın çevresi için bir güç, zenginlik ve nüfuz kaynağına dönüştü.

Bonyadlar, mevcut ve eski hükümet yetkilileri ve din adamları tarafından doğrudan Yüce Lider'e rapor veren opak, yarı resmi kuruluşlardır. 

Bonyadlar, vergi muafiyetleri dahil olmak üzere İran hükümetinden fayda sağlıyor, ancak bütçelerinin kamuoyu nezdinde onaylanması gerekmiyor ve İran'ın petrol dışı ekonomisinin önemli bir bölümünü oluşturuyorlar.

ABD Hazine Bakanlığı’na göre, Yüce Lider kendini ve müttefiklerini zenginleştirirken, vakfın fakirlere bakmakla ilgili birincil misyonu ikincil bir hedef haline geldi. Vakfın bir önceki başkanına göre, geçtiğimiz yıllarda vakfın kârının sadece % 7’si yoksulluğu azaltmayı amaçlayan projelere harcandı.

İran ekonomisindeki büyük etkisine rağmen, Bonyad Mostazafan hükümetin gözetimi dışında faaliyet gösteriyor ve Yüksek Liderin 1993 tarihli bir kararnamesi nedeniyle, milyarlarca dolarlık kazançları üzerinden vergi ödemekten muaf. Yüce Lider, vakfın merkezi hesaplarını düzenleme yetkisine sahiptir ve vakfın müttefiklerinin ceplerini dolduran holdinglerinden kişisel olarak kâr elde eder. 

ABD, Bonyad Mostazafan’ın madencilik ve metal alanında holding şirketi Kaveh Pars Madencilik Endüstrisi Geliştirme Şirketi (KMID)’nin sahibi olduğu veya KMID tarafından kontrol edilen, İran madencilik sektörünün yararına İran dışından teknoloji tedarik eden Almanya merkezli International Trade & Industrial Technology ve Türkiye merkezli, İstanbul Maslak ve Bahçelievler’de ofisleri bulunan, Turira Endüstriyel Ürünler ve Ticaret Limited Şirketi'ne yaptırım uyguladı.

ABD Hazine Bakanlığı tarafından yayınlanan İslam Devrimi Bonyad Mostazafan Vakfı'nın yönetim ve bağlı kuruluşlar şeması:

: