ABD’de kripto para şirketinde yeterli kara para aklamayı önleme kontrollerini uygulamadığı gerekçesiyle mahkûm edilen ve daha sonra ABD Başkanı Donald Trump tarafından affedilen İngiliz kripto milyarderi Ben Delo, Nigel Farage liderliğindeki radikal sağdaki Reform UK’ye 36 milyon sterlin bağışladı. Bağış, İngiltere siyasetinde tek seferde yapılan en büyük siyasi bağış olarak kayıtlara geçti.

Hong Kong’dan İngiltere’ye geri taşınan iş insanı, bu bağışla İngiltere siyasetinin açık ara en büyük siyasi bağışçısı konumuna geldi. Delo’nun bağışı, Tayland’da yaşayan Christopher Harborne’un Reform UK’ye yaptığı 15 milyon sterlinlik katkının iki katından fazla.

Dev bağış, Reform UK’nin yurt dışı finansmanına ilişkin bir polis soruşturması ve Harborne’un Nigel Farage’a verdiği ancak beyan edilmediği belirtilen 5 milyon sterlinlik kişisel hediye hakkında yürütülen soruşturmayla karşı karşıya olduğu bir dönemde parti lideri Farage’a önemli bir mali destek sağlayacak.

Yurt dışı bağış sınırı tartışması

Delo’nun, 100 bin sterlinin üzerindeki bağışlarda bağışçının en az 12 aydır İngiltere’de ikamet etmesini gerektiren yurt dışı bağış düzenlemesine takılabileceği düşünülüyordu. Reform UK, bu ayın başında Delo’nun verdiği paranın herhangi bir bölümünü geri almak zorunda kalmayacağından emin olduklarını açıklamıştı.

Delo, yılın başından bu yana Reform UK’ye daha önce de toplam 8 milyon sterlin bağışlamıştı.

Delo’nun bağışları, Reform UK’nin son dönemde büyük miktarlarda para sağlayan “mega bağışçılarının” yükselişini de gözler önüne seriyor. İşçi Partisi ise bu tür büyük siyasi bağışlara sınırlama getirilmesi seçeneğini değerlendiriyor.

Fotoğraf: Telegraph-Paul Grover 

BitMEX nedeniyle ABD’de mahkûm edildi, Trump affetti

Delo, kurucuları arasında bulunduğu kripto para platformu BitMEX’te yeterli kara para aklamayı önleme kontrollerini uygulamadığı gerekçesiyle 2022’de ABD’de mahkûm edildi.

Daha sonra ABD Başkanı Donald Trump tarafından affedildi.

Oxford Üniversitesi mezunu olan Delo, kendisini ifade özgürlüğünün savunucusu olarak tanımlıyor.

Delo, daha önce ABD’de yaşadığı hukuki süreci anlatırken dünyanın ilk büyük kripto para işlem platformlarından birinin kurulmasına yardımcı olduğunu, ABD düzenleyici kurumlarıyla sorun yaşadığını ve bir düzenleyici ihlal nedeniyle suçunu kabul ettiği bir anlaşmaya ve para cezasına razı olduğunu belirtmişti.

Söz konusu düzenleyici ihlalin İngiltere’de suç dahi olmadığını savunan Delo, daha sonra Trump tarafından affedildiğini de vurgulamıştı.

İşçi Partisi'nde “mega bağış” endişesi

Delo’nun Reform UK’ye yaptığı dev bağış, İngiltere’de siyasi partilere yapılabilecek bağışlara üst sınır getirilmesi tartışmasını yeniden gündeme taşıdı.

Eski başbakan Keir Starmer daha önce tüm siyasi bağışlara genel bir üst sınır getirilmesi fikrine mesafeli yaklaşırken, İngiltere Başbakanı Andy Burnham da kısa süre önce bağış sınırına verdiği destekten geri adım attı.

Bununla birlikte hükümet, son dönemde az sayıda çok zengin kişinin siyaset üzerinde aşırı etki sahibi olmasını engellemek amacıyla “mega bağışlarla” mücadele yollarını değerlendirdiğini açıkladı.

Siyasi bağışlara üst sınır getirilmesini savunan İşçi Partisi Milletvekili Stella Creasy, 36 milyon sterlinlik bağışın ardından hükümete harekete geçme çağrısında bulundu.

Creasy, hükümetin İngiltere’deki mega bağışçıların sorun oluşturduğunu kabul ettiğini belirterek, bu büyüklükteki bağışların neden önlem alınması gerektiğini gösterdiğini söyledi.

Creasy, bağışın miktarına dikkat çekerek, Reform UK’nin “tek bir günde aldığı bu paranın, İşçi Partisi’nin genel seçimlerde harcadığı toplam miktardan daha fazla olduğunu” belirtti ve bunun İngiliz demokrasisinin korunması için bağışlara sınır getirilmesinin önemini ortaya koyduğunu savundu.

Çok sayıda İşçi Partili milletvekilinin de gelecek seçim öncesinde Reform UK’nin böylesine büyük bir mali kaynağa kavuşmasından endişe duyduğu belirtildi.

Farage: "Onur duydum"

Reform UK lideri Nigel Farage, bağışın ardından yaptığı açıklamada, “Ben Delo’nun Reform’a böylesine güven duymasından onur ve gurur duydum” dedi.

Farage, Delo’nun Reform UK’yi “ülkeyi yeniden ayağa kaldırabilecek ve İngiltere’nin gerilemesini tersine çevirebilecek tek parti” olarak gördüğünü söyledi.

Delo: "İlk kez siyasi olarak aktif hale geldim"

Delo, nisan ayında Telegraph gazetesi için kaleme aldığı bir yazıda Reform UK’ye yönelmesinin gerekçelerini açıklamıştı.

İngiltere’nin vatanı olduğunu belirten Delo, “ulusal toparlanmanın önündeki en büyük engelin elitlerimizin kökleşmiş biçimde kendilerini kandırmaları” olduğunu savundu.

Delo, “Onların saçmalık rejimi artık İngiltere için öylesine ciddi bir tehdit oluşturuyor ki hayatımda ilk kez siyasi olarak aktif hale geldim” ifadelerini kullandı.

Otistik olduğunu belirten Delo, hükümetin “resmi kültürünün artık herkesi sürekli olarak dürüst olmayan davranmaya zorladığını” ileri sürdü. Delo, bu iddiasına örnek olarak trans bireyler hakkındaki görüşlerin özgürce ifade edilmesi konusunda yaşandığını savunduğu sorunları gösterdi ancak hangi görüşleri kastettiğine ilişkin ayrıntı vermedi.

Siyasi yelpazede 50’den fazla kuruluşa destek

Delo, Westminster Abbey yakınındaki siyasi merkezinden, siyasi yelpazenin farklı kesimlerinde faaliyet gösteren 50’den fazla kuruluşun yanı sıra herhangi bir siyasi yapıya bağlı olmayan grup ve kişileri de destekliyor.

The Guardian’ın daha önce Delo’nun siyasi faaliyetlerine ilişkin yaptığı bir araştırmada, milyarderin Nigel Farage’dan daha sağda konumlanan ve göç karşıtı politikalarıyla öne çıkan milletvekili Rupert Lowe’a para yerine çeşitli imkanlar sağlayarak destek verdiği ortaya konmuştu.

Delo’nun aynı zamanda Muhafazakâr Parti lideri Kemi Badenoch ve eski Muhafazakâr kabine üyesi Michael Gove gibi daha ana akım siyasetçilerle de bağlantı kurduğu belirtilmişti.

Delo’nun avukatları ise daha önce Guardian’a yaptıkları açıklamada, müvekkillerinin farklı görüşlere sahip kişilerin düşüncelerini ifade edebilmeleri için alan sağladığını ve birbiriyle çelişen görüşlere sahip çok sayıda kuruluşa mali destek verdiğini belirtmişti.

Avukatları, Delo’nun bu kuruluşlara destek vermesinin, onların her birinin görüşlerini benimsediği anlamına gelmediğini vurgulamıştı.

Kaynak: The Guardian