Mehr haber ajansına göre, İran, deniz güvenliğini artırmak ve Körfez'deki denizcileri korumak için Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO) ile iş birliğine hazır olduğunu belirtti.
İran'ın Uluslararası Denizcilik Örgütü (IMO, International Maritime Organization) Temsilcisi ve aynı zamanda Londra Büyükelçisi olan Ali Musavi, Hürmüz Boğazı'nın "İran düşmanlarıyla " bağlantılı gemiler hariç olmak üzere seyrüseferlere açık olduğunu belirterek, geçişin Tahran ile güvenlik konularında koordinasyon sağlanması şartıyla mümkün olduğunu ifade etti.
"Diplomasi İran'ın önceliği olmaya devam ediyor, ancak saldırganlığın tamamen sona ermesi ve karşılıklı güven şart" diyen yetkili, Hürmüz Boğazı'ndaki mevcut durumu İsrail ve ABD'nin İran'a yönelik saldırılarına bağladı.
Musavi, Mehr haber ajansının Telegram hesabından yayımlanan açıkamasına göre şunları söyledi:
►“Gemilerin Hürmüz Boğazı’ndan geçişi, güvenlik ve emniyet düzenlemeleri için koordinasyon sağlanması halinde mümkündür.
► Uluslararası yükümlülüklere uyulması, İran’ın toprak bütünlüğüne ve haklarına saygıyla birlikte olmalıdır.
► Hürmüz Boğazı, “düşmanlar” dışında herkese açıktır; gemilerin ve mürettebatın güvenliği, İran makamlarıyla koordinasyonu gerektirir.
► İran, deniz güvenliğinin iyileştirilmesi ve denizcilerin korunması için IMO ve ülkelerle iş birliğine hazırdır.
► Tahran, Basra Körfezi bölgesi ve Hürmüz Boğazı’ndaki mevcut durumun kökeninde ABD ile İsrail rejiminin saldırganlığının bulunduğuna inanmaktadır.
► Diplomasi hâlâ İran’ın önceliğidir; ancak saldırıların tamamen durması ile karşılıklı güven ve teminat daha da gerekli görülmektedir.”
İsrail Sağlık Bakanlığı pazar günü yaptığı açıklamada, İsrail ile İran ve Hizbullah arasındaki tırmanan çatışmalar sırasında son 24 saatte 303 yaralının hastanelere kaldırıldığını duyurdu.
Resmi rapora göre, sekiz kişinin durumu ağır, 29 kişinin durumu orta, 256 kişinin ise hafif yaralandığı belirtildi. Diğer yirmi kişi ise anksiyete atakları nedeniyle tedavi altına alındı.
Bakanlık, çatışmaların başlamasından bu yana İsrail'de 4.564 kişinin hastaneye kaldırıldığını bildirdi, ancak yaralanmaların kesin nedenlerine ilişkin ayrıntı vermedi.
İran'ın Arad'a düzenlediği hava saldırısının ardından Soroka Tıp Merkezi'ne 116 yaralı kaldırıldı: 7'sinin durumu ağır, 22'sinin durumu orta, 87'sinin durumu ise hafif. Dimona'da ise İran hava saldırısında 64 kişi yaralandı: 1'inin durumu ağır, 2'sinin durumu orta, 61'inin durumu ise hafif.
Reuters tarafından incelenen bir analize göre, 9 Mart'ta Bahreyn'de 32 kişinin yaralanmasına neden olan patlamanın muhtemelen Amerika Birleşik Devletleri tarafından ateşlenen bir Patriot füze savunma sistemi kaynaklandı.
ABD Beşinci Filosu'nun karargâhı, Bahreyn Krallığı'nın başkenti Manama'da bulunuyor.
Bahreyn ve ABD yetkilileri başlangıçta olayı İran'a ait bir insansız hava aracına bağlamıştı, ancak cumartesi günü Bahreyn yetkilileri, Sitra Adası'ndaki Mahazza bölgesi üzerinde uçan bir insansız hava aracının Patriot füzesiyle vurulduğunu ve patlamanın doğrudan yere çarpma sonucu olmadığını belirterek olayın sorumluluğunu kabul etti. Bununla birlikte, insansız hava aracının varlığına dair herhangi bir kanıt kamuoyuna açıklanmadı.
Araştırmacılar Sam Lair ve Michael Duitsman, Monterey'deki Middlebury Uluslararası Çalışmalar Enstitüsü'nden Profesör Jeffrey Lewis ile birlikte, video ve uydu görüntülerine dayanarak, füzenin yakındaki bir ABD Patriot füze bataryasından fırlatıldığını söyledi. Analizlerine göre, patlama muhtemelen havada, herhangi bir müdahale olmaksızın meydana gelmiş ve yerleşim bölgesinde önemli hasara yol açmış olabilir.
İsrail ordusunun İran'ın İsrail'in merkezine füze saldırısı uyarısının ardından, Agence France-Presse, (AFP) muhabirleri pazar günü Kudüs'te birkaç patlama sesi duydu. İsrail'in kurtarma ekipleri, "Şu aşamada herhangi bir yaralanma bildirilmedi" dedi ve belirtilmeyen bir kentsel alandaki enkazın fotoğrafını yayınladı.
İran resmi haber ajansı IRNA, pazar günü Irak'taki Bağdat Havaalanı yakınlarındaki bir askeri üsse insansız hava aracı saldırısı düzenlendiğini bildirdi. IRNA, Bağdat Uluslararası Havaalanı yakınlarında bulunan bu üssün, daha önce ABD ordusu tarafından kullanılan bir askeri kompleks olduğunu belirterek, "bir kez daha insansız hava aracı saldırılarının hedefi olduğunu" yazdı.
Irak'lı üst düzey bir güvenlik yetkilisi AFP'ye yaptığı açıklamada, "Şafak vakti gelene kadar roket ve insansız hava araçlarıyla gerçekleştirilen sekiz ayrı saldırı, havaalanındaki bu ABD tesisini hedef aldı" dedi. "Bazı roketler üssün yakınlarına düştü" diye ekledi.
İkinci bir güvenlik yetkilisi en az altı saldırıdan bahsetti. Polis kaynaklarına göre, havaalanı yakınlarındaki El-Cihad bölgesinde roketatar sistemi taşıyan bir araç bulundu. Öte yandan, İran yanlısı Iraklı silahlı gruplar, İsrail-Amerika ortak saldırısının hedefi olan İran'ı desteklemek amacıyla Amerikan çıkarlarına yönelik saldırıların sorumluluğunu üstlendi.
Cumartesi günü Bağdat'ın merkezindeki bir yerleşim bölgesini hedef alan insansız hava aracı saldırısında bir Irak istihbarat subayı öldürüldü. 28 Şubat'taki İsrail-ABD'nin İran'a yönelik saldırısından bu yana Irak, kaçınmak istediği bir çatışmanın içine çekildi.
Japonya Dışişleri Bakanı Toshimitsu Motegi, pazar günü yaptığı açıklamada, İran'ın elinde tuttuğu iki Japon vatandaşından birini serbest bıraktığını duyurdu.
Kimliği açıklanmayan şahıs, çarşamba günü serbest bırakılmış ve şu anda Japonya'ya doğru yolda bulunuyor. Motegi, Fuji TV'de yayınlanan bir siyasi programda yaptığı açıklamada, daha fazla ayrıntı vermedi.
Japon medyasına göre, bu kişi haziran ayında İran'da tutuklanmıştı. Jiji Haber Ajansı'nın isimsiz diplomatik kaynaklara dayandırdığı habere göre ise, serbest bırakılmasının nedeni hapis cezasını tamamlamış olmasıdır.
Motegi, tutukluların serbest bırakılması için İranlı mevkidaşı Abbas Arakçi'ya "yoğun baskı" uyguladığını belirtti. Ayrıca, kimliğini açıklamadan ikinci bir Japon vatandaşının da hâlâ tutuklu olduğunu doğruladı.
Çeşitli basın haberlerine göre, İranlı yetkililer ocak ayında Japon kamu yayın kuruluşu NHK'nin Tahran bürosu başkanını tutuklayarak siyasi mahkûmların tutulduğu bilinen bir hapishaneye attı. O dönemde, bir Japon hükümeti sözcüsü 20 Ocak'ta bir vatandaşın gözaltına alındığını doğruladı, ancak daha fazla ayrıntı vermedi.
Pazar günü kendisine yöneltilen sorulara yanıt veren Motegi, halen gözaltında tutulan kişinin bu NHK çalışanı olup olmadığını belirtmedi.
İsrail, İran füzelerinin önlenme girişiminin başarısızlıkla sonuçlanmasıyla ilgili pazar günü soruşturma başlattığını duyurdu.
İsrail askeri sözcüsü Nadav Şoşani'ye göre, İran'dan gelen iki füzenin savunma sistemlerini nasıl aştığı ve cumartesi gecesi iki ayrı olayda 100'den fazla sivili nasıl yaraladığı araştırılıyor. Her iki olayda da konvansiyonel balistik füzeler İsrail'in güneyindeki Arad ve Dimona şehirlerine doğrudan isabet etti.
Şoşani, savaşın başlamasından bu yana İran tarafından ülkeye fırlatılan 400'den fazla balistik füzeye karşı İsrail'in yaklaşık %92'lik bir başarı oranıyla füzeleri önlediğini söyledi. İran füze saldırılarının İsrail'deki tüm kurbanlarının siviller olduğunu da sözlerine ekledi.
İsrail hava savunma sistemleri, güney İsrail'e fırlatılan İran füzelerini engelleyememiş, İsrail askeri sözcüsü Effie Defrin, X'ten yaptığı açıklamada, savunma sistemlerinin devreye girmesine rağmen füzeleri durduramadığını belirtmişti.. Tuğgeneral, "Olayı araştıracağız ve bundan ders çıkaracağız" demişti.
Cumartesi akşamı Dimona ve Arad şehirlerinde meydana gelen çeşitli saldırılarda aralarında çocukların da bulunduğu düzinelerce kişi yaralandı.İsrail Başbakanı Netanyahu, Arad'a yapılan saldırıyı "geleceğimiz için verdiğimiz mücadelede çok zor bir akşam" olarak nitelendirdi. Ofisinden yapılan açıklamada, "Düşmanlarımıza her cephede saldırmaya kararlıyız" denildi.
Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığı, İran askeri ataşesi ve Tahran Büyükelçiliği'nin diğer dört üyesinin 24 saat içinde ülkeyi terk edeceğini duyurdu. Yapılan açıklamada, İran'ın ülkeye yönelik devam eden saldırılarını gerekçe gösterildi.
Petrol, golf toplarından çocuk oyuncaklarına ve şampuana kadar binlerce ürünün üretiminde kullanılıyor. Miktar büyük ölçüde değişiyor.
ABD’den Baylor Üniversitesi çevre bilimi profesörü Christie Sayes'e göre, çok fazla plastik içeren ürünlerde petrol içeriği %40'a kadar çıkabiliyor. Sayes, şampuan gibi sıvı bir ürün için bu oranın %1 civarında olabileceğini söylüyor.
Harvard İşletme Okulu ekonomisti Alberto Cavallo ise İran savaşının büyük bir enerji şokuna yol açtığını ve pek çok üründe "büyük şokların hızla yayıldığını" söylüyor. Ayrıca, dijitalleşme ve çevrimiçi rekabetin maliyet artışları ile fiyat artışları arasındaki gecikme süresini kısalttığını ve bunun da şirketlerin fiyat kararlarını geçmişe göre daha hızlı aldıkları anlamına geldiğini belirtiyor.
Analistler, büyük şirketlerin çoğunun iki ila dört haftalık petrokimya stoğuna sahip olduğunu, ancak bunun mart ayı sonlarında azalacağını kaydediyor.
Görsel: ChatGPT
İşte petrolün kullanıldığı şaşırtıcı yerlerden bazıları:
Sakız
Akademik çalışmalar, tipik bir sakızın yaklaşık %15 ila %30'unu oluşturan sakız bazının genellikle petrolden elde edildiğini göstermektedir. Sakız bazları tamamen doğal da olabilir; bu durumda petrol bazlı ürün miktarı sıfır veya çok azdır.
Golf topları
Golf toplarının dış katmanı ve iç çekirdeği, genellikle petrolden elde edilen kimyasallardan üretilen sentetik polimerlerden yapılır. Bu malzemeler, güçlü ve esnek oldukları için kullanılır; bu da topun daha uzağa gitmesine ve daha uzun süre dayanıklılığını korumasına yardımcı olur.
Diş macunu
Diş macunu çoğunlukla su ve minerallerden yapılır, ancak küçük bir kısmı petrol türevli bileşenlerden üretilir. Diş macununu pürüzsüz ve nemli tutan koyu bir sıvı olan gliserin, petrol bazlı bir bileşiktir. Petrol ayrıca diş macununun köpürmesine yardımcı olan deterjanların ve raf ömrünü uzatan sentetiklerin yapımında da kullanılır.
Aspirin
Aspirin, genellikle petrol bazlı bileşenlerle laboratuvarlardaki kimyasal reaksiyonlar kullanılarak üretilir. Bu girdiler, nihai hapın kendisi petrolsüz olsa bile, dolaylı olarak ilacın hızlı bir şekilde üretilmesine yardımcı olur.
Balonlar
Birçok balon, ağaçlardan elde edilen doğal bir kauçuk olan lateksten yapılır, ancak lateks bazlı balonlar bile işleme sırasında az miktarda petrol bazlı kimyasal madde gerektirebilir. Bazı balonlar ise petrolden üretilen sentetik kauçuktan yapılır. Benzer şekilde, parlak folyo parti balonlarındaki polyester film de ham petrolden üretilir.
Dahası, doğal gaz üretiminin bir yan ürünü olan helyum, Orta Doğu çatışması nedeniyle kıt durumda. Bu da çocukların doğum günü partileri için çifte darbe anlamına gelebilir.
Deodorant
Su, mineraller ve diğer maddeler insanların hoş kokmasını sağlarken, petrol de işin içinde yer alıyor. Petrol bazlı maddeler arasında laboratuvar ortamında üretilen kokular, sprey deodorantında kutudan dışarı iten itici gazlar ve her şeyin eşit şekilde karışmasını sağlayan stabilizatörler bulunuyor.
Parfümler
Modern parfümler, kokularının büyük ölçüde sentetik bileşiklerden oluşması nedeniyle, büyük ölçüde petrole bağımlıdır. Kimyasalların kullanımı, doğal yağlara kıyasla daha uzun süre kalıcı ürünler ve daha geniş bir koku yelpazesi elde edilmesini sağlar.
Giyim
Polyester, naylon, akrilik ve diğer sentetik elyaflar şeklindeki modern giysilerde petrol bazlı ürünlerle karşılaşmamak zordur.
Makyaj ürünleri
Makyaj ürünleri, doğal ve petrol bazlı bileşenlerin bir karışımını içerir. Yaygın petrol bazlı bileşenler arasında, ürünün ciltte pürüzsüzleşmesine yardımcı olan berrak bir yağ olan mineral yağ ve ürünlerin dokusunu iyileştirmeye yardımcı olan sentetik mumlar bulunur. Makyaj ürünleri ayrıca petrol bazlı sentetik koruyucular da içerebilir.
İran'ın BM Büyükelçisi, savaşın başlangıcından bu yana en az 1.348 sivilin öldürüldüğünü söyledi. Cuma günü, Washington merkezli İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı, en az 1.398 sivilin öldürüldüğünü bildirdi.
Lübnan Sağlık Bakanlığı perşembe günü yaptığı açıklamada, Lübnanlı ölü sayısının 1.000'i aştığını belirtti.
Yetkililer, İran'ın İsrail'e yönelik saldırılarında en az 14 kişinin öldüğünü söyledi.
Amerikan ölü sayısı ise 13 asker olarak kaydedildi.
Yorumunuz