Avrupa’daki sağ popülistler ve Trumpist MAGA kültür savaşçıları için yol gösterici bir figür olan Macaristan Başbakanı Viktor Orbán, pazar günü yapılan genel seçimlerde yenilgiyi kabul etti; bu sonuç, ABD Başkanı Trump’ın teşvik ettiği küresel milliyetçi yükselişin ivmesini kesti.

Pazar akşamı Budapeşte'de destekçilerine hitap eden Orbán, "Seçim sonuçları henüz tamamlanmamış olsa da anlaşılabilir ve açık. Bizim için acı verici ama kesin sonuçlar" dedi.

Beklenenden erken ve nazik bir şekilde yaptığı yenilgiyi kabul konuşmasında muhalefeti tebrik ederek şunları söyledi: "Yönetme sorumluluğu ve fırsatı bize verilmedi."

Ancak aynı zamanda şu sözü de verdi: "Vazgeçmiyoruz. Asla, asla, asla."

Hem Trump hem Putin tarafından destekleniyordu

Pazar günkü oylama, liberal demokrasinin dostları ve düşmanları arasında bir hesaplaşma olarak geniş çapta değerlendirildi; Orbán yıllardır ABD, Avrupa ve Latin Amerika'daki hayranlarından alkış alarak bu dava için mücadele ediyordu. Hem Trump yönetimi hem de Kremlin tarafından yakından izlendi; her ikisi de Orbán'ın kazanmasını istiyordu ve her ikisi de kampanyasına destek verdi.

Oyların yüzde 81'inden fazlası sayıldı

Oyların yüzde 81'inden fazlası sayıldı. Seçim bürosuna göre, Tisza şu anda parlamentoda 137, Fidesz ise 55 sandalyeye sahip. Bu sayıma göre, Orbán'ın rakibi Péter Magyar, gerekli olan 133 sandalyelik üçte iki çoğunluğu elde etti.

Muhalefet lideri, 2024'te ayrılan ve muhtemelen yeni başbakan olacak olan eski Orbán sadıklarından Peter Magyar'dır.

Bu sonucun etkileri Macaristan sınırlarının çok ötesine uzanacak. Orbán'ın Macaristan'ın düşmanı olarak nitelendirdiği komşu ülke Ukrayna'daki savaşın seyrini değiştirebilir ve Avrupa güvenliğini etkileyebilir. 

Orbán’ın güç inşası: Kurumları ve seçim sistemini yandaşlarıyla yeniden dizayn etti, medyayı kontrol altına aldı

Orbán, Macaristan'ı kendi imajına göre yeniden şekillendirdi; yargı sistemini ve sözde bağımsız kurumları Fidesz yandaşlarıyla doldurarak birçok denge ve denetim mekanizmasını ortadan kaldırdı ve çoğu haber medya kuruluşunun kontrolünü ele geçirdi.

Ayrıca "illiberal demokrasi" modelini ihraç etmeye çalışarak, kendisini Avrupa ve başka yerlerdeki takipçileri için yenilmez bir guru olarak tanıttı.

Macaristan'ın seçim sistemini aşırı karmaşık hale getirdi ve yıllardır seçim bölgelerini kendi partisi lehine haksız bir şekilde yeniden düzenledi.

Seçim sonuçlarının, geçen hafta seçim kampanyasının son aşamasında Orbán’a destek toplamak için ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'i Macaristan'ın başkenti Budapeşte'ye gönderen Trump'ı hayal kırıklığına uğratması muhtemel.

Salı günü Budapeşte'de Fidesz destekçilerinin bir araya geldiği toplantıda Washington'dan telefonla konuşan Trump, "Viktor'u seviyorum" demişti.

Ancak Orbán'ın yenilgisi, onu giderek yıkıcı bir tehdit olarak görmeye başlayan liberalleri ve Avrupa Birliği'ni memnun edecek.

Orbán’ın pozisyonu kendisini Rusya Devlet Başkanı Vladimir V. Putin için paha biçilmez bir müttefik haline getirdi. Putin, Orbán’ın seçimdeki şansını artırmayı umarak, geçen ay ona, İran'daki savaşın küresel enerji arzında yarattığı aksamalara rağmen Macaristan'ın Rus petrol ve doğal gazının istikrarlı bir şekilde teslim edileceğine güvenebileceğini garanti etti.

Ülkesinin küçük boyutuna ve 10 milyondan az nüfusuna rağmen, 62 yaşındaki Orbán, 16 yıllık iktidarı boyunca dünya sahnesinde büyük bir rol oynadı; benzer görüşlere sahip siyasi güçlere ilham verdi ve bazı durumlarda onları finanse etti. Kendisinin yozlaşmış, çok kültürlü liberaller olarak nitelendirdiği kesime karşı "aile değerlerine" ve "Batı medeniyetine" bağlı sağcı politikacıların bayraktarı oldu.

Kazanan muhalefet lideri Magyar’dan yolsuzluktan tamamen kurtulma sözü

Muhalefet lideri, Avrupa Parlamentosu üyesi ve üç çocuk babası olan boşanmış Magyar, Orbán'ın ulusal egemenliğin önemi ve toplumsal cinsiyet, çevre ve insan hakları konularında duyarlılığı savunan "uyanış ideolojisi" hakkındaki görüşlerinin bir kısmını paylaşırken, ayrıntılar konusunda genellikle belirsiz bir tutum takındı ve köklü değişiklikler vadederek Tisza için oy kazandı.

Bir konuda ise hiç tereddüt etmedi. 45 yaşındaki Magyar, seçmenlere başbakanın ailesini ve arkadaşlarını zenginleştiren ve Macaristan'ı bölgedeki en yavaş büyüyen ekonomiye sahip ülke haline getiren yaygın yolsuzluktan tamamen kurtulma sözü verdi. Transparency International'ın yıllık sıralamasına göre Macaristan, Avrupa Birliği'ndeki en yolsuz ülkedir.

Kaynaklar: New York Times – Spiegel