On yıllarca Pekin'in baş belası olan Hong Konglu demokrasi yanlısı medya patronu, Çin doğumlu İngiliz vatandaşı Jimmy Lai, pazartesi günü 20 yıl hapis cezasına çarptırıldı; ceza, yarı özerk bölge olan Hong Kong'da ulusal güvenlik suçundan verilen en ağır ceza oldu.

Tarihi karar, Pekin'in Hong Kong'daki demokrasi yanlısı hareketin mimarı olmakla suçladığı Lai'nin etkisini ortadan kaldırmaya yönelik yıllardır süren çabalarının bir sonucudur.

New York Times'ın haberine göre, 78 yaşındaki Lai, cezası açıklandıktan sonra izleyici sıralarına gülümsedi ve el salladı. Eşi Teresa Lai ise kollarını kavuşturmuş, duygusuz bir şekilde oturuyordu ve izleyici sıralarının arka tarafında ağlama sesleri duyuluyordu.

Kızı Claire Lai, verilen cezanın "yürek burkan derecede acımasız" olduğunu söyledi. Sözlerine şöyle devam etti: "Eğer bu ceza infaz edilirse, babam parmaklıklar ardında şehit olarak ölecek."

"Yabancı güçlerle iş birliği yapmak için komplo kurmak"

Aralık ayında Lai, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki politikacılarla yaptığı görüşmelerle gerekçelendirilen "yabancı güçlerle iş birliği yapmak için komplo kurmak" suçundan mahkûm edildi. Ayrıca, 1995 yılında kurduğu ve artık yayın hayatına son vermiş olan Çince dilindeki demokrasi yanlısı gazete Apple Daily'de kışkırtıcı materyal yayınlamak için komplo kurmaktan da mahkûm edildi.

Çin, on yıllardır Jimmy Lai'yi Hong Kong ve Çin üzerindeki Komünist Parti yönetimini baltalamaya çalışan bir hain olarak nitelendiriyor. Lai’yi, 2019'da Hong Kong'u saran hükümet karşıtı protestoların arkasındaki "kara el" olmakla suçladılar. Lai, gösterilerin bazılarına katılmış ve Apple Daily aracılığıyla gösterileri desteklemişti.

Kendi çabalarıyla milyoner olmuş insanlarla dolu, aşırı kapitalist bir şehirde bile, Lai'nin yoksulluktan zenginliğe uzanan öyküsü dikkat çekiyordu. Çocukken Çin'den kaçan Lai, şehrin giyim fabrikalarında çalışarak yükseldi. Bu da 1981'de kendi gündelik giyim markasını kurmasına ve ilk servetini elde etmesine yol açtı.

Batılı hükümetler, İngiliz vatandaşı olan Lai'nin serbest bırakılması çağrısında bulunan ailesine katılarak, yargılamanın siyasi amaçlı olduğunu belirttiler.

Lai'nin oğlu Sebastien Lai, geçen hafta İngiliz parlamentosunda düzenlenen bir oturumda, "Babam için zaman daralıyor, bu yüzden elimizde kalan tek şey umut ve azim" diyerek hükümete babasının serbest bırakılması için daha fazla çaba göstermesi çağrısında bulundu.

Trump, "Onu yüzde 100 serbest bırakacağım. Serbest bırakılması kolay olacak" demişti

ABD Başkanı Trump daha önce Çin'in en üst düzey lideri Şi Cinping'den Lai'nin serbest bırakılmasını değerlendirmesini istediğini söylemişti. Geçen yılki seçimden önce Trump, "Onu yüzde 100 serbest bırakacağım. Serbest bırakılması kolay olacak" diye söz vermişti.

ABD'nin Çin Büyükelçisi David Perdue, geçen ay Bloomberg TV'ye verdiği bir röportajda Lai'nin durumunu Trump ve Şi arasında "devam eden bir görüşme" olarak nitelendirmişti.

Haberin tamamını New York Times'dan okuyabilirsiniz. Ayrıca bkz. WSJ