Dünyanın en yoksul, savaştan zarar görmüş köşelerine tıbbi bakım götürülmesine yardımcı olan bir doktor; insani yardım çalışmalarıyla uluslararası üne sahip kâr amacı gütmeyen bir kuruluş aracılığıyla Ruanda'dan Afganistan'a hastaneler ve klinikler inşa eden İtalyan cerrah Gino Strada bir önceki hafta öldü. 73 yaşındaki Dr. Strada Fransa'nın Normandiya bölgesinde eşiyle birlikte tatil yapıyordu.

1994 yılında ortaklaşa kurdukları Milano merkezli STK Acil Durum’da iletişim direktörü olan eşi Simonetta Gola'ya göre, Dr. Strada'nın ölümüne neden olan kalp rahatsızlıklarıydı. Kalp ve kalp-akciğer nakli konusunda uzman olan Dr. Strada, öncesinde, Saddam Hüseyin rejimi sırasında Irak'ta çalışırken kalp krizi geçirmişti.

Dr. Strada ve meslektaşları, Kamboçya, Sırbistan, Eritre, Nikaragua ve Sri Lanka’nın da aralarında olduğu 19 ülkede hastaneler, cerrahi merkezler, anne ve çocuk koğuşları gibi birçok tıbbi tesis inşa etti ve yıllar boyunca 11 milyondan fazla kişiye hizmet verdi. London Observer daha öneki bir haberinde, Dr. Strada'nın şahsen 30.000 operasyon gerçekleştirdiğini bildirmişti.

Dr. Strada'nın grubu, öncelikle özel bağışlarla çalışır. Hastalarının çoğu kara mayınlarının, el yapımı patlayıcı cihazların, bombalamaların, intihar saldırılarının ve uygun temizlik ve tıbbi hizmetlere erişimi olmayan topluluklarda gelişen hastalıkların kurbanları olan sivillerdir. 

Tüm çatışmalarda son derece tarafsız olan Acil Durum, savaşçıları da tedavi eder; New York Times'ın bildirdiğine göre, on yıllar boyunca toplamda yedi yıl yaşadığı Afganistan'da da bulunan Dr. Strada, bir zamanlar çatışmanın her iki tarafındaki Acil Durum hastalarının güvenliğini sağlamak için Taliban liderleri ve rakip Kuzey İttifakı ile müzakere etti. 

Dr. Strada'nın çalışmasının altında yatan, bir kişinin doğum kazasının, ister zengin bir ülkede ister fakir bir ülkede, ister barış halindeki bir ulusta ya da savaşta olan bir ülkede olsun, aldığı tıbbi bakımın kalitesini belirlememesi gerektiğine olan inancıydı.

Observer'a “Tıbbı bir insan hakkı olarak düşünüyorsanız, o zaman sofistike, çok etkili, yüksek teknolojili tıp sunan bazı hastanelere sahip olamazsınız” dedi ve ekledi: “Biz insanlar olarak, hepimizin hak ve haysiyet bakımından eşit olduğunu düşünüyor muyuz, düşünmüyor muyuz? ‘Evet, düşünüyoruz’ diyoruz.”

Strada, savaşın siyasi meselelerinde her türlü tarafsızlığı reddetti. İtalya'nın 1999'da Kosova'ya müdahalesine ve 2003'te ABD liderliğindeki Irak işgaline karşı çıktı. Kısmen Acil Durum'un savunuculuğu nedeniyle, 1997'de İtalya anti-personel kara mayınlarının üretimini, satışını ve ihracatını yasaklamak zorunda kaldı.

Dr. Strada'nın öldüğü gün, İtalyan gazetesi La Stampa, yaklaşık 20 yıllık savaşın ardından ABD'nin Afganistan'dan feci şekilde çekilmesi üzerine yazdığı bir yorumu yayınladı. Acil durum, 1999 yılında ülkede onlarca klinikten ilkini açmıştı.

Dr. Strada yorumunda, “Ülke giderek istikrarsızlık ve yolsuzluk tarafından yutulurken, yaralı sayısının ve şiddetin arttığını gördüm.20 yıl önce bu savaşın herkes için bir felaket olacağını söylemiştik. Bugün bu saldırganlığın sonucu gözlerimizin önünde, her açıdan bir başarısızlık” diye yazmıştı.

Dr. Gino Strada 21 Nisan 1948'de Milano'nun dışında Sesto San Giovanni kasabasında doğdu. Babası çelik işçisiydi ve annesi ev kadınıydı.

Milano Üniversitesi'nde tıp okuduktan sonra, cerrahi eğitimine ABD'de Stanford Üniversitesi, Pittsburgh Üniversitesi'nde, İngiltere ve Güney Afrika'da devam etti. 

Kendisini “cerrahi hayvan” olarak tanımlayan Strada, Acil Duruma başlamadan önce Pakistan, Etiyopya, Tayland, Afganistan, Somali ve Bosna gibi ülkelerde Uluslararası Kızılhaç Komitesi ile birlikte çalıştı. 

Dünyanın uzak bölgelerinde onlarca yıl çalıştıktan sonra, 2020'de yeni Corona virüs tarafından harap edilen ilk Batılı ülke olan anavatanı İtalya' da da yardımına ihtiyaç vardı. Acil Durum geçen bir buçuk yıl içinde, ağır etkilenen şehirlerde tıbbi bakım verdi; karantinalar sırasında savunmasız insanlara teslimat hizmetleri sundu ve pandeminin ekonomik sonuçlarından etkilenen İtalyanlar için ücretsiz yiyecek ve diğer ürünleri temin etti.

Geçen yıl İtalyan televizyonuna konuşan Dr. Strada, "Belki de şimdi, farklı bir dünya, daha adil bir dünya tasavvur etmek için duruma hakim olma zamanıdır. Dayanışma, tüm Avrupa'ya bulaşmasını umduğum yeni virüstedir" dedi.
Kaynak: The Washington Post