Wall Street Journal, Körfez yetkililerine dayandırdığı haberinde Suudi Arabistan’ın, ABD'nin Hürmüz Boğazı ablukasını kaldırması ve müzakere masasına geri dönmesi için baskı yaptığını yazdı. 

Habere göre Suudi Arabistan, ABD Başkanı Trump'ın boğazı kapatma hamlesinin İran'ın gerilimi tırmandırmasına ve diğer önemli denizcilik yollarını aksatmasına yol açabileceğinden endişe ediyor.

Abluka, İran'ın zaten felç olmuş ekonomisi üzerindeki baskıyı artırmayı amaçlıyor. Ancak yetkililer, Suudi Arabistan'ın kalan petrol ihracatı için hayati önem taşıyan Kızıldeniz'deki Babülmendep Boğazı'nı kapatarak İran'ın misilleme yapabileceği konusunda uyardığını söyledi. 

Suudi Arabistan, Hürmüz Boğazı’ndaki tıkanıklığa rağmen, ham petrolü çöl üzerinden Kızıldeniz'e boru hatlarıyla taşıyarak petrol ihracatını son zamanlarda savaş öncesi seviyesi olan günde yaklaşık yedi milyon varile çıkarmayı başardı. Kızıldeniz çıkış yolu da kapanırsa, bu arz tehlikeye girecektir.

İran Babülmendep’i kapatmaları için Husilere baskı uyguluyor

Yemen'deki Husi müttefikleri, Babülmendep yakınlarındaki uzun bir kıyı şeridini kontrol ediyor ve Husiler Gazze Şeridi'ndeki savaşın büyük bir bölümünde Babülmendep Boğazı’nı ciddi şekilde aksattı. Arap yetkililer, İran'ın bu boğazı tekrar kapatmaları için Husilere baskı uyguladığını söyledi.

Körfez ülkeleri, savaşın İran'ın ekonomik can damarları olan Hürmüz Boğazı'nın kontrolünü ele geçirmesiyle sonuçlanmasını istemiyor. Ancak Suudi Arabistan da dahil olmak üzere birçok ülke, ABD'ye konuyu müzakere masasında çözmesi için baskı yapıyor ve görüşmeleri yeniden başlatmak için çabalıyor. Arap yetkililere göre her iki tarafın da kamuoyuna yansıyan sert tutumuna rağmen, iki taraf da arabulucularla aktif olarak görüşüyor ve her iki taraf da yeterli esneklik gösterirse görüşmelere açık konumda.

Babülmendep Boğazı, Yemen ile Afrika Boynuzu arasında yer alan ve Kızıldeniz'i Hint Okyanusu'na bağlayan dar bir boğazdır. Adı "Gözyaşı Kapısı"/”Hüzün Kapısı” anlamına gelen boğaz, Süveyş Kanalı'na açılır ve Asya ile Avrupa arasında seyreden gemiler için en önemli bağlantı noktalarından biridir.

Gazze'deki savaştan önce Babülmendep’den 9,3 milyon varil petrol ve diğer petrol ürünleri geçiyordu. ABD Enerji Bilgi İdaresi'ne göre, Husi milislerinin bu geçit çevresindeki gemilere saldırılar düzenlemeye başlamasının ardından bu miktar yarıya düştü.

İran'ın dini liderinin dış politika danışmanı Ali Akbar Velayati, 5 Nisan'da sosyal medyada yaptığı açıklamada, İran'ın Babülmendep Boğazı'na "tıpkı Hürmüz Boğazı'na baktığı gibi baktığını" ve "Beyaz Saray'ın aptalca hatalarını tekrarlamayı düşünmesi halinde, küresel enerji ve ticaret akışının tek bir sinyalle sekteye uğrayabileceğini çabucak anlayacağını" söyledi.

Suudi enerji yetkilileri Wall Street Journal'a, krallığın Husi milislerinden, grubun krallığa veya Babülmendep’den geçen gemilerine saldırmayacaklarına dair taahhütler aldığını söyledi.

Ancak yetkililer, krallığın ABD'ye durumun hâlâ belirsiz olduğunu ve İran tarafından daha da kışkırtılırsa Husi milislerinin çatışmaya daha agresif bir şekilde dahil olabileceğini söylediğini belirtti. Ayrıca Husi milislerinin gemilerin geçişi için ücret talep etmeye başlayabileceğini de eklediler.

Gazetenin görüştüğü, İsveç bankası SEB'nin gelişmekte olan piyasalar baş stratejisti Erik Meyersson, "Bu, İran'ın misilleme olarak 'Eğer petrol ihracatımızı kısıtlayacaksanız, biz de Yanbu terminali ihracatınızı sekteye uğratacağız' demesinin bir yolu olurdu" dedi.

Trump, geçen yıl Yemen'deki militan grupla mücadele için bölgeye iki uçak gemisi, yarım düzine B-2 bombardıman uçağı, gelişmiş F-35 savaş uçaklarından oluşan bir filo ve güdümlü füzelerle donatılmış muhrip gemileri göndermişti.

O çatışma sırasında Husiler neredeyse iki F-16'yı düşürüyor ve yarım düzine Reaper insansız hava aracını havada vuruyordu. Geçen yıl USS Harry S. Truman'a yapılan bir füze saldırısı, geminin sert bir dönüş yapmasına ve bir F/A-18'in Kızıldeniz'e yuvarlanmasına neden oldu.

Pazartesi günü İran da komşu limanlara yönelik tehditlerini dile getirdi.

İran silahlı kuvvetleri, devlet haber ajansı IRIB News'te yayınlanan bir açıklamada, "Eğer Basra Körfezi ve Umman Denizi'ndeki İran limanlarının güvenliği tehdit edilirse, Basra Körfezi ve Umman Denizi'ndeki hiçbir liman güvende olmayacaktır" dedi.

Kaynak: WSJ