Rus Donanması’na ait Amiral Grigorovich fırkateyni, İngiliz bayraklı bir yata uyarı ateşi açtı. Olayda yaralanan ya da zarar gören olmazken, yaşananlar Londra ile Moskova arasındaki tansiyonun denizlerde de hissedilmeye başladığı yönündeki değerlendirmeleri güçlendirdi. 

Rusya Savunma Bakanlığı’nın açıklamasına göre olay, 16 Haziran Salı günü Wight Adası’nın yaklaşık 20 deniz mili güneyinde, İngiliz karasularının hemen dışında meydana geldi. Moskova, İngiliz yata yönelik önce ses sinyalleri ve işaret fişekleriyle uyarıda bulunulduğunu, buna rağmen yatın askeri gemiye yaklaşmayı sürdürdüğünü öne sürdü. Rus yetkililer, iki gemi arasındaki mesafenin 150 metrenin altına düştüğünü ve bunun üzerine fırkateyn komutanının hafif silahlarla uyarı ateşi açma kararı aldığını savundu. 

İngiliz Savunma Bakanlığı ise Rus savaş gemisinin Manş Denizi’nde bir İngiliz teknesiyle temas kurmaya çalıştığını ve ardından uyarı ateşi açtığını doğruladı. Ancak Londra, açılan ateşin yata yönelik olmadığını ve olası bir çarpışmayı önlemeyi amaçladığını belirtti. İngiliz yetkililer olayın ardından soruşturma başlatıldığını açıkladı. 

Olayın merkezindeki yatın, emekli İngiliz çift Jane ve Alan Kelvey’e ait 40 fitlik Bright Future olduğu belirtildi. Çift, Rusların olayla ilgili anlatımına itiraz ederek herhangi bir işaret fişeği görmediklerini ve telsizden kendileriyle iletişim kurulmadığını söyledi. Jane Kelvey, Rus savaş gemisinin önce birkaç kez korna çaldığını, ardından havaya doğru dört ya da beş el ateş açıldığını anlattı. Kelvey, “Bunlar bize yönelik değildi, açıkça uyarı ateşiydi. Ateş açılana kadar ortada bir olay olduğunu düşünmüyorduk” dedi. 

Kraliyet Donanması’na ait HMS Tyne gemisinden gönderilen bir ekip, olayın ardından yata çıkarak mürettebatın durumunu kontrol etti. Yapılan incelemelerde herhangi bir yaralanma ya da maddi hasar tespit edilmediği bildirildi. İngiliz kaynakları, Rus savaş gemisinin olay sırasında zaten Kraliyet Donanması tarafından yakından izlendiğini vurguladı. 

İngiltere birkaç gün önce Rus petrol tankerine el koymuştu

Yaşanan olay, İngiliz kuvvetlerinin birkaç gün önce Rusya’nın “gölge filosu” ile bağlantılı olduğu belirtilen Smyrtos adlı petrol tankerine el koymasının hemen ardından meydana geldi. Fransa’nın da destek verdiği operasyon kapsamında İngiliz komandoları Manş Denizi’nde tankere çıkarak gemiyi kontrol altına almıştı. Tankerin Hintli kaptanı Ajay Pant, Rus petrolünün ihracatına yönelik İngiliz yaptırımlarını ihlal etmekle suçlanıyor. Londra, söz konusu operasyonun Ukrayna savaşının başlamasından bu yana yaptırım uygulanan bir gemiye karşı gerçekleştirilen ilk büyük müdahale olduğunu duyurmuştu. 

İngiliz hükümeti, yat olayı ile tanker operasyonu arasında doğrudan bir bağlantı kurmaktan kaçınsa da bazı güvenlik çevrelerinde Moskova’nın ilerleyen dönemde İngiliz ticaret gemilerine karşı misilleme niteliğinde adımlar atabileceğine ilişkin endişeler dile getiriliyor. Denizcilik kaynakları, Rusya’nın karşılık vermesi halinde benzer yöntemler kullanabileceği değerlendirmesinde bulunuyor. 

G7 zirvesinde Rusya üzerinde baskının artırılması konuşulurken gerçekleşti

Olayın meydana geldiği gün Fransa’nın Evian kentinde toplanan G7 liderleri de Ukrayna savaşını sona erdirmek amacıyla Rusya üzerindeki baskının artırılması konusunda görüş alışverişinde bulunuyordu. Bu nedenle Manş Denizi’ndeki karşılaşma, yalnızca bir denizcilik güvenliği olayı olarak değil, aynı zamanda Batı ile Rusya arasındaki daha geniş jeopolitik gerilimin yeni bir yansıması olarak değerlendiriliyor. 

Dakikada 80 mermi atabiliyor

Kaynaklar: The Guardian – Le Monde