Mustafa Kemal Atatürk’ün 19 Mayıs 1919’da Samsun’a geçerek antiemperyalist, tam bağımsızlık mücadelesini başlatmasının 101’inci yıldönümü olan bugün, Corona virüs salgını nedeniyle online olarak kutlanıyor.

Tarihçi Sinan Meydan Birgün Gazetesi’ne verdiği röportajda, 19 Mayıs 1919’da Atatürk’ün Bandırma Vapuru ile Samsun’a çıkışının tarihsel önemini şu cümlelerle ifade etti:

‘19 Mayıs 1919’da Samsun’a çıkan Atatürk, iki yönlü bir kurtuluş mücadelesi yürüttü; aslına bakılacak olursa şartlar öyle gerektirdi; başka bir ifadeyle mevcut koşullar Atatürk’e kafasındaki planı hayata geçirme fırsatı verdi. Neydi o plan? Atatürk’ün NUTUK’taki ifadesiyle “Millet egemenliğine dayanan yeni bir devlet kurmaktı.” Atatürk, İstanbul’dan “millet egemenliğine dayalı yeni bir devlet kurma” fikriyle Anadolu’ya geçtiğini belirtiyor. Gerçekten de Atatürk, Anadolu’ya geçer geçmez iki yönlü bir mücadele yürütüyor: Birincisi, emperyalist işgale karşı “bağımsızlık mücadelesi”, ikincisi, saray saltanatına karşı “milli egemenlik mücadelesi”… 
Burada ilginç olan nokta şudur ki, Atatürk, saray saltanatına karşı “milli egemenlik” mücadelesi ile emperyalist işgale karşı “bağımsızlık mücadelesini” eş zamanlı olarak yürütüp neredeyse eş zamanlı olarak başarıya ulaştı. Anadolu’ya çıkar çıkmaz bir taraftan işgale karşı Kuvayı Milliye hareketini derleyip toparlayıp daha sonra da düzenli orduyu kurarak askeri bir direniş gerçekleştirmiş, diğer taraftan Ankara’da 23 Nisan 1920’de -üzerinde sarayın, sultanın gölgesinin olmadığı ilk meclisimiz durumundaki- TBMM’yi açarak, “Egemenlik kayıtsız şartsız milletindir” diyen 1921 Anayasa’sını yürürlüğe koymuştur. 1922’de de saltanatı kaldırarak adım adım Cumhuriyet’e yürümüştür. Dolayısıyla 19 Mayıs 1919’da Samsun limanına çıkan Bandırma, hem ülkeyi işgalden bağımsızlığa hem de meşruti monarşiden Cumhuriyet’e taşımıştır.’